.

Van verhaal tot financiering: Eerste Kenniskring over het realiseren van archiefprojecten

Wie de geschiedenis van de podiumkunsten wil bewaren, zal moeten investeren in archivering. Maar dat kost tijd én geld. Over hoe je archiveringsprojecten gefinancierd krijgt, ging de eerste editie van de Podiumkunst.net Kenniskring op 22 september.

Even na lunchtijd druppelen de verschillende podiumkunstprofessionals de sfeervolle zaal in Allard Pierson binnen om samen ervaringen, uitdagingen en kansen rondom het financieren van archiveringsprojecten met elkaar te delen. Tijdens de enthousiaste introductie van muziekcoördinator Miles Niemeijer wordt de opzet van deze middag al snel duidelijk: “We staan hier als Podiumkunst.net niet om te zenden, maar willen vooral zoveel mogelijk van elkaar leren. De naam van dit nieuwe initiatief zegt het al: de kennis zit in de kring van mensen die hier vandaag aanwezig zijn.”

Zo concreet mogelijk

Iedereen wordt dan ook aangemoedigd om mee te denken en vragen te stellen tijdens de presentaties die op het programma staan. Eerst is het de beurt aan Marion Beltman, die als organisatieadviseur werkzaam is voor verschillende partijen in de cultuursector. Ze valt meteen met de deur in huis: “Artistieke inhoud en financiering kun je niet los van elkaar zien.” Vervolgens stipt Marion het belang aan om in meerjarige subsidieaanvragen ook plannen voor archivering mee te nemen – en er dus geld voor te reserveren.

Middels verschillende casussen uit haar eigen loopbaan belicht Marion wat je kunt doen met je archief, en hoe je dit verwerkt in fondsaanvragen. “Koppel de artistieke inhoud van je project aan een heldere visie en missie. Wanneer je je visie op het culturele veld deelt en de missie beschrijft die je uitvoert, kunnen fondsen zich daar vaak in herkennen. Zo slaat de inhoud van je project waarvoor je financiering zoekt ook sneller aan”, vertelt Marion. Vervolgens deelt ze een aantal praktische ‘quick wins’, zoals het gebruikmaken van bullets (opsommingen), tabellen en infographics in je aanvraag. Daarnaast drukt ze de aanwezigen op het hart om intentieverklaringen van projectpartners aan het plan toe te voegen en de toelichting op de begroting zo concreet mogelijk te verwoorden.

Erkenning

Tussen de presentaties door is er ruimte om te reflecteren op eigen praktijkvoorbeelden, en her en der worden nuttige tips uitgewisseld. Zo komt kort het project Pocket Concerts aan bod. Hier blazen topmusici oude archiefstukken nieuw leven in met herinterpretaties die worden gespeeld en opgenomen in een intieme setting. “Leuk en aardig, al dat archiveren, maar dit is nou een mooi voorbeeld van wat je ermee kunt dóén!”, deelt Miles gretig zijn enthousiasme.

Een casus die uitgebreider wordt belicht is Verborgen Verhalen. Dit erfgoedproject won in mei de Gelderse Roos Prijs, en een afvaardiging van het team is ook aanwezig in Allard Pierson. Onder leiding van (voormalig nachtburgemeester van Nijmegen) Celia Okoro stampte het team een erfgoedproject uit de grond vanuit het idee dat (Nijmeegse) nachtcultuur erkend moet worden als een volwaardige podiumkunst.

Blijven groeien

De urgentie werd al snel gevoeld door het Regionaal Archief Nijmegen: het omarmde de ‘alternatieve kennis’ uit Verborgen Verhalen, om zo de culturele en muzikale geschiedenis van Nijmegen en omgeving in al haar diversiteit vast te leggen. Hierdoor konden ook verhalen van de Molukse, queer-, krakers- en graffitigemeenschappen een blijvende plek in het gedeelde erfgoed van Nijmegen krijgen.

“We hebben het project vanaf het begin opgedeeld in duidelijke fasen”, legt het team van Verborgen Verhalen uit. “Per fase benaderden we fondsen, zodat we precies konden tonen waarvoor hun financiële bijdrage bedoeld was. Tijdens de uitvoering van de eerste fasen bleven we kennis opdoen die we konden gebruiken in aanvragen voor latere fasen. Interviews die we vroeg in het project hadden uitgevoerd, namen we bijvoorbeeld mee naar nieuwe fondsen. Die interviews vormden de kern van het project en leverden al concrete resultaten op: echte verborgen verhalen. Daarmee konden we, nog terwijl het project liep, al resultaten laten zien aan nieuwe fondsen – wat onze kans op toekenningen vergrootte en ons in staat stelde om te blijven groeien.”

Rijke cultuur

Tot slot vertelt het team dat het project mede succesvol was doordat het breed werd gedragen door mensen uit de Nijmeegse nachtcultuur (het ‘voor ons, door ons’-principe). “Hoewel het een archiefproject is, is het natuurlijk veel meer dan archiveren alleen. Met dit alles spreken we waardering uit naar zoveel mensen die dat tot nog toe te weinig hebben gekregen. Makers, clubs, bezoekers: met Verborgen Verhalen eren we iedereen die op wat voor manier dan ook heeft bijgedragen aan deze rijke cultuur!” 

Een conclusie die mooi samenvalt met de gedeelde inzichten, praktijkvoorbeelden en open gesprekken die de revue passeren tijdens deze inspirerende middag. Zo laat de eerste Kenniskring zien dat archiefprojecten niet alleen praktische of technische processen zijn: wanneer kennis, ervaring en betrokkenheid samenkomen, kunnen ze uitgroeien tot betekenisvolle, culturele initiatieven die de sector als geheel versterken.

In navolging op deze eerste editie van de Kenniskring organiseert op 17 november een editie over creatief hergebruik. Wil jij erbij zijn? Er zijn nog slechts enkele plekken beschikbaar!

door Wout Bekhuis